Artea
Artea Euskal Herrian
Folklore, dantza eta musika bezalako herri adierazpen artistiko ezberdinek, beren artistekin batera, geografia honekiko munduaren interesa piztu dute.
Biologia
Mutazio genetikoak
Mutazio bat material genetikoaren ausazko alterazio bat da. Oro har, mutazioak azpirakorrak dira eta ezkutuan egon ohi dira, baina akatsak eragin ditzakete eta hilgarriak izatera iritsi.
Euskal Kultura
Mari
Jainkosa da Mari, lurpeko bizilekuetan egon ohi dena, eta bere-bereak diren egiteko batzuk izateaz gainera, Euskal Herriko beste pertsonaia mitiko batzuenak ere baditu. Lurpekoen eta beste jainkoen buru da Mari.
Euskal Literatura
Joanes Etxeberri Sarakoa
Sarako Etxeberri. Paben jesuitekin ikasi ondoren, medikuntza ikasi zuen. Ikasketak bukatzean Sarara joan zen bizitzera, eta handik, Azkoitira 1725ean.
Euskara
Euskalkiak
Euskalkien aipamen garbia egin zuen lehen idazlea Leizarraga izan zen, Testamentu Berria (1571) lanean. Leizarraga ondoren hainbat ikertzaile euskalkiak batzen eta ikertzen saiatu dira.
Filosofia
Aristoteles
Platonen idealismoaren aurrean, Aristotelesek ingurukoari begiratzen dio, ideiak eta materia bereizi gabe azaldu nahi baitu mundua. Izan ere, bere ustez gauzen izatearen ezaugarri nagusia, izateari uzten diotela da, etengabe aldatzen baitira.
Fisika
Sistema optikoa. Giza begia
Argiak bi inguruneren arteko bereizte-muga zeharkatzen duenean, islapen eta errefrakzio fenomenoak esperimentatzen ditu.
Gaztelania
Testu zientifikoak
Izaera zientifiko eta teknikoa duten testuetan informazio-funtzioa da nagusia. Parte hartzen dutenek espezializazio maila handia dute, eta aldaera linguistiko partikularra daukate.
Geografia
Europa: ingurune fisikoa
Ikuspegi fisikotik, Europa ez da isolatutako kontinente bat, baina historia eta arrazoi politikoak medio, lurralde bereizi bezala aztertzen da.
Geologia
Harri sedimentarioak
Sedimentazioa eta higatutako materialen depositua lurreko dinamikaren alderdi berezi bat dira. Beste fenomeno batzuk ez bezala, naturaren alderdi patxadatsu eta barearen erakusgarri da.
Gizarte Zientziak
Gizartearen eraketa politikoa
Gero eta maizago entzuten dira solasaldietan "ni apolitikoa naiz" bezalako esaldiak. Adituak, bestalde, "ideologien amaiera" edo "multinazionalen boterea"ri buruz ari dira.
Historia
Euskal Herria eta erromatarrak
Erromatarrak K.a. 218. urtean iritsi ziren Iberiar penintsulara. Euskal Herrian K.a. 179. urte inguruan hasi zen nabaritzen erromatarren eragina, Gracchuris (Alfaro) hiria sortu zenean.
Kimika
Orekaren konstantea
Ontzi itxi batean gertatzen diren erreakzio kimikoak oreka egoera batera irits daitezke. Egoera horretan erreaktiboen eta produktuen kontzentrazioak aldaketarik gabe mantentzen dira denbora jakin batez.
Komunikabideak
"Uscal Herrico Gaseta" aitzindaria
Euskara hutsez idatzitako lehen egunkaria "Uscal Herrico Gaseta" izan zen. Ipar Euskal Herrian argitaratu zen 1848tik aurrera, Agosti Xahoren zuzendaritzapean. Ondoren, Gerra Zibilaren garaian, "Eguna" kazeta kaleratu zuen Eusko Jaurlaritzak 1937ko urtarrila eta ekaina artean.
Literatura
Ingelesezko nobelaren berrikuntza
Gerren arteko garaian, Atlantikoaren bi aldeetako idazleek ekin zioten ingelesezko literatura eraberritzeari, eta haien kalitatea eta aurkikuntza bikainak izan ziren (argazkian Faulkner).
Matematika
Zenbaki irrazionalak
Osoko edo zatikizko koefizientedun (arrazionalak) ekuazio koadratikoen bitartez buruketak ebaztean etengabe zenbaki arrazionalak ez diren soluzioak agertzen dira. Adibidez: 2, 3, 5 eta abarren erroak.
Teknologia Berriak
Euskadi on-line
Aldaketa teknologikoek aldaketa handiak sortzen dituzte gure gizartean. Euskal Gobernua euskal gizartea egoera berrira lehenbailehen egokitzeko ahalegina egiten ari da.